logo logo
logo logo muziek lezingen video agenda colofon home logo
foto

Sternenrest | Sternenrest (English)
‘sterren maken geen muziek’


Het was een grote verrassing te vernemen dat sterren ‘muziek’ voortbrengen – zo althans verwoordde asteroseismologe Conny Aerts het bestaan van geluidstrillingen in sterren tijdens haar oratie getiteld Kosmische symfonieën (Nijmegen 2005). Hiermee bracht zij misschien onbedoeld een verbinding tot stand tussen onhoorbare en alleen in wetenschappelijke metingen en modellen bestaande sterrengeluiden en onze (muzikale) verbeelding.

Geluid blijkt niet alleen een belangrijke rol te spelen in het leven van sterren, maar ook bij de vorming van structuren in het universum. Door deze geluiden te analyseren kan men iets te weten komen over het inwendige van sterren en de evolutie van het universum, precies op de manier waarop sonologen de structuur van een toon kunnen blootleggen die anders voor ons verborgen zou zijn gebleven.
In Sternenrest wordt de poging ondernomen enkele wetenschappelijke resultaten van asteroseismologie, kosmologie en sonologie te integreren in muziek. De verschillende schaalgrootten van de structuren waarmee wij hier te maken hebben worden hoor- en invoelbaar gemaakt door instrumentale muziek te combineren met elektronische muziek. Het publiek wordt omringd door instrumentalisten en 192 luidsprekers.

Componist Willem Boogman ontwikkelde het project in nauwe samenwerking met filosoof Chris Bremmers, videomaker Mateusz Herczka en wetenschapster Conny Aerts die toegewijd de vragen over ‘haar’ ster, HD 129929, beantwoordde, de meetgegevens leverde en inzichtelijk maakte.


De ondertitel 'sterren maken geen muziek' werpt de vraag op in welke zin sterren en sterrenhemel een esthetische dimensie hebben en hoe die kan worden ontsloten en weergegeven in muziek en andere kunst. Deze en andere vragen worden behandeld in rondom concerten georganiseerde lezingen onder redactie van Chris Bremmers. Met hem werd Sternenrest vanaf het begin ingebed in een reflectie op diverse aspecten van de relatie tussen wetenschap en kunst en de relatie tussen wetenschap en de waarneming van sterren in het gewone leven.

De verschillende wijzen van ontdekking en beschouwing van sterren en de sterrenhemel en hun onderlinge verbanden is het thema van dit interdisciplinair project.

Sternenrest wordt geproduceerd door Barooni van producent Roland Spekle.